TV Audience Solutions

Voor het optimaliseren van kijkcijfers
Home
Over TVAS
Produkten & Dienstverlening
Cases
Nieuws
Missie
Over R. Muurling
Contact

Artikel in TROS-kompas van 6-12 juni 2009 (nr. 23, 2009)

Kijkcijferkanonnen

Door: Robin Muurling 

Kijkcijfers zijn big businesss in omroepland. Ze laten zien hoe populair een programma is, wanneer het tijd is om een programma te stoppen en hoeveel geld een zender kan vragen voor reclame-uitzendingen bij programma’s. Het is dus belangrijk dat kijkcijfers goed worden gemeten.

In Nederland is de Stichting Kijk- en Luisteronderzoek (SKO) verantwoordelijk voor het publiceren van kijkcijfers. Deze kijkcijfers worden berekend op basis van het kijkgedrag van 1245 huishoudens bij wie op de tv-toestellen een meetkastje is geïnstalleerd. In deze huishoudens wonen 2800 mensen van 3 jaar en ouder. Zij vormen een zo goed mogelijke vertegenwoordiging van de hele bevolking: mensen uit alle sociale klassen, van alle leeftijden en uit alle regio’s zijn er eerlijk in vertegenwoordigd. Op een bevolking van 16,5 miljoen is 2800 mensen natuurlijk niet veel. Echter, de statistiek leert dat als je deze groep veel groter zou maken, waarbij kosten ook zullen stijgen, de schattingen niet snel betrouwbaarder worden.

Vrijwel alle kijkcijfers die in de media staan, geven het gemiddelde aantal kijkers weer van een uitzending. Veel mensen schakelen later in of haken eerder af en daar houdt het SKO met behulp van de meetkastjes per minuut rekening mee. Deze meetkastjes bestaan sinds 1987. Daarvóór moesten steekproefdeelnemers over hun kijkgedrag een schriftelijk dagboek bijhouden. Die tijd is voorbij; nu wordt elke nacht automatisch het kijkgedrag van de steekproefdeelnemers naar SKO verzonden zodat de volgende ochtend de kijkcijfers van de vorige dag beschikbaar zijn.

Omdat kijkcijfers zo cruciaal zijn voor het succes van programma’s én hele zenders, wordt in omroepland van alles gedaan om zoveel mogelijk kijkers te trekken. Met zoveel concurrerende zenders als vandaag is het echter niet makkelijk om een miljoenenpubliek te trekken. Het is zeldzaam als een programma nog meer dan 3 miljoen kijkers trekt.

Soms zijn er uitzonderingen, bijvoorbeeld de special van Peter R. de Vries over Joran van der Sloot in februari 2008. Naar deze uitzending keken gemiddeld ruim 7 miljoen mensen. Een ander uiterst succesvol programma is Boer zoekt vrouw, dat vorig seizoen op het hoogtepunt 4 á 5 miljoen kijkers trok. De best bekeken programma’s blijven echter de EK- en WK-voetbalwedstrijden waarin Oranje speelt. Het best bekeken televisieprogramma aller tijden is bijvoorbeeld de wedstrijd Nederland-Brazilië uit 1998 waar 11,7 miljoen kijkers minstens een deel van hebben gezien. Daarna volgt Nederland-Portugal uit 2004 waarvan 11,5 miljoen minstens een deel zagen. Gemiddeld trok trok deze laatste wedstrijd 8,5 miljoen thuiskijkers. Afgelopen EK was de best bekeken wedstrijd Nederland-Rusland met 7,6 miljoen thuiskijkers.

Naast voetbal, Peter R. de Vries en ‘Boer zoekt vrouw’ zijn de best bekeken programma’s van de afgelopen jaren onder meer André bedankt (5 miljoen kijkers), de finale van Idols met Jim en Jamai in 2003 (4,9 miljoen kijkers) en het huwelijk van Maxima en Willem-Alexander in 2002, dat gemiddeld 6 miljoen kijkers trok.

Deze cijfers mogen indrukwekkend klinken, ooit trokken populaire programma’s elke week soorgelijke aantallen. Tot 1988 waren er nog twee Nederlandstalige zenders en omdat de meeste kijkers afstemden op Nederland 1, was het niet ongebruikelijk als een populair programma meer dan 4 of 5 miljoen kijkers trok.

Populaire programma’s van toen waren bijvoorbeeld de producties van Joop van den Ende. Shows als Wedden dat, Ron’s Honeymoonquiz, Mini Playbackshow en Soundmixshow trokken makkelijk 4 á 6 miljoen kijkers. Zo trok de finale van de Soundmixshow in januari 1988 6 miljoen kijkers. Ook comedyseries werden goed bekeken. Zeg ‘ns AAA had eind 1987, vlak voor de komst van Nederland 3, nog 4 á 5 miljoen kijkers. Daarnaast trokken de talkshows van Ivo Niehe en Sonja Barend een miljoenenpubliek.

Vóór het commerciële tijdperk was er vooral een kijkcijferoorlog tussen de publieke omroepen zelf. Vanaf oktober 1989, toen RTL Véronique (later RTL4) begon, werd het een oorlog tussen ‘publieken’ en ‘commerciëlen’. RTL4 kwam, naast de shows van Joop van den Ende, ook met nieuwe programma’s als Vrienden voor het leven. Deze comedyserie was eind 1992 goed voor zo’n 3 miljoen kijkers. Ook de eerste poldersoap, Goede Tijden Slechte Tijden, trok destijds 2 á 2,5 miljoen kijkers. Toch bleven de publieke zenders hun successen houden. Zo was er jaren lang op zondagavond Ook dat nog, dat eind 1992 3 miljoen kijkers trok. En ook TROS-programma’s als Medisch Centrum West en Love letters met Linda de Mol bleven populair met rond de 2,5 miljoen kijkers.

Momenteel zijn populaire programma’s naast de eerder genoemde uitzonderingen het NOS Journaal van 20 uur met 1,5 á 2 miljoen kijkers door-de-weeks en 2,5 á 3 miljoen op zondag en verder veel andere programma’s van Nederland 1, waaronder Studio Sport Eredivsie, Memories, Bananasplit en Radar, alle vier goed voor meer dan 1,8 miljoen kijkers. Dat Nederland 1 nu weer zo goed scoort, is mede te danken aan de zenderwijziging van september 2006. ‘s Avonds trok deze zender in april 2009 21% marktaandeel voor alle kijkers van 6 jaar en ouder. RTL4 en SBS6 zijn met resp. bijna 17 en 12% in de avonduren de nummers 2 en 3. Alle andere zenders variëren van 2% (RTL8) tot 9% (Nederland 3, mede dankzij voetbal). Voor de doelgroep 18-49 jaar, de meest interessante doelgroep voor reclamemakers, gelden andere cijfers, meer ten gunste van bv. RTL5 en Net 5.

In de toekomst zullen kijkcijfers belangrijk blijven en nieuwe ontwikkelingen elkaar snel opvolgen. Zo meet SKO sinds kort ook uitgesteld kijken en het aantal bekeken internetstreams van een programma. Wie weet wat voor artikel er over 20 jaar in uw (digitale) TROS-kompas staat over de kijkcijferontwikkelingen van 2009-2029!

Bronnen:
Kijkcijfers vanaf 2002: SKO
Tot 2002: Kijkcijfer-top-10-lijstjes uit TV-gidsen

 

DE KIJKCIJFERS:

Shows door de jaren heen:

1988:

Ron’s Honeymoonquiz               5 miljoen                       (TROS)
Soundmixshow finale                 6 miljoen                       (KRO)

1992/1993:

All you need is love                     2,6 á 2,7 miljoen             (Veronica, toen nog publieke omroep)
Ron’s Honeymoonquiz               2,4 á 2,5 miljoen             (RTL4)
Love Letters                                2,5 miljoen                     (TROS)

2008:

Ik hou van Holland                    1,3 miljoen (RTL4)
Ik wed dat ik het kan                 1,1 miljoen (RTL4)Miljoenenjacht                           1,7 á 1,9 miljoen (RTL4)Popstars                                   1,2 miljoen (SBS6)
Popstars, finale                         1,8 miljoen (SBS6)

2009:

X-factor (16/1)                          1,5 miljoen (RTL4)
Nieuwe Uri Geller                     ruim 1 miljoen (SBS6)

Populaire talkshows in de loop der jaren:

1988:

TROS-TV-show                       4,2 á 4,4 miljoen             (TROS)Sonja                                        4,2 á 4,4 miljoen             (VARA)

2009:

Pauw & Witteman                    1,0 á 1,2 miljoen             (VARA)
De wereld draait door                1,0 á 1,2 miljoen, ddw     (VARA)
TV-show op reis (1x)                1,2 á 1,8 miljoen (TROS)

Soaps in de loop der jaren (seizoensinvloeden):

GTST

Nov 92             2,3 mln
Mei 99              1,5 mln
Nov 2004         1,7 á 2,2 mln
Jan 2009          1,3 á 1,5 miljoen

ONM:

Maart 97           700.000
Eind 2004         400.000 á 600.000
Nov 2008          300.000 á 400.000
Dec 2008          300.000 á 400.000
Jan 2009           350.000 á 450.000        

Bold & The Beautiful:

Dec 2004          600.000 á 800.000
Jan 2009           350.000 á 450.000
 

Best bekeken programma's april 2009

Journaal 20 uur                         do 30/04            2,9 miljoen
Voetbal WK kwalificatie            wo 01/04           2,7 miljoen
Spoorloos                                 ma 20/04           2,4 miljoen 

Songfestivals 2004 t/m 2009:

Halve finales:

2004 (12 mei):   1,6 miljoen
2005 (19 mei):   1,6 miljoen
2006 (18 mei):   1,4 miljoen
2007 (10 mei):   1,6 miljoen
2008 (20 mei):   1,8 miljoen                
         (22 mei):   473.000
2009 (12 mei):   1,1 miljoen                
         (14 mei, deelname Toppers):      2,5 miljoen

Finales:

2004 (15 mei):   bijna 3 miljoen
2005 (21 mei):   1,2 miljoen
2006 (20 mei):   1,3 miljoen
2007 (12 mei):   915.000
2008 (24 mei):   753.000
2009 (16 mei):   1,3 miljoen

De Toppers hebben de finale niet gehaald, maar mede dankzij hen keek Nederland weer masaal naar het Eurovisie songfestival!

TROS best bekeken 2008:

André van Duin’s Nieuwe Revue (26/12): 2,4 miljoen
Radar (3/11): 2,3 miljoen

TROS goed bekeken in de eerste helft van 2009:

TROS-bananasplitshow (feb/mrt):         2,3 á 3 miljoen
Radar (feb/mrt/april):                              1,7 á 2,2 miljoen
Vermist (feb/mrt/april):                            1,4 á 1,6 miljoen
Opgelicht (feb/mrt/april):                         1,4 á 1,8 miljoen

 

 

 

 

 

 

 

 

 
Copyright © 2006 [TV Audience Solutions]